Prince (толық аты-жөні — Принс Роджерс Нельсон, Prince Rogers Nelson; 1958 жылғы 7 маусым, Миннеаполис, Миннесота — 2016 жылғы 21 сәуір, Чанхассен, Миннесота) — америкалық әнші, композитор, продюсер, мультиаспапшы, аранжировкалаушы және актер, XX ғасырдың екінші жартысы мен XXI ғасырдың басындағы танымал мәдениеттің ең ықпалды музыканттарының бірі. Оның шығармашылығын бір жанрмен шектеу мүмкін емес: Prince фанк, R&B, соул, рок, поп, джаз, психоделия, электрондық музыка, жаңа толқын және госпелді еркін біріктірді, көптеген жазбаларында аспаптардың басым бөлігін өзі орындап, дыбыс жазу үдерісін толық бақылауда ұстады. Rock & Roll Hall of Fame оны көптеген жанрды біріктіріп, аспаптарды ерекше шебер меңгеруі арқылы автор мен орындаушы мүмкіндіктері туралы түсінікті өзгерткен әртіс ретінде сипаттайды.
Оның ең танымал әндерінің қатарында Purple Rain, When Doves Cry, Kiss, 1999, Little Red Corvette, Let's Go Crazy, Raspberry Beret, Sign o' the Times, I Would Die 4 U, U Got the Look, I Wanna Be Your Lover, Cream, Diamonds and Pearls, Gett Off, The Most Beautiful Girl in the World, Gold, Musicology, Black Sweat және басқа да көптеген композициялар бар. Бірақ Prince ауқымы тек хиттермен өлшенбейді. Ол өзіндік Minneapolis Sound бағытын қалыптастырды, студияны толыққанды музыкалық аспапқа айналдырды, басқа орындаушылар үшін ән жазып, продюсерлік етті, Paisley Park кешенін салды, ірі әртістердің арасында алғашқылардың бірі болып музыканы интернет арқылы тікелей таратуды бастады және орындаушының өз жазбаларын бақылау құқығы үшін музыка индустриясы тарихындағы ең принципті тартыстардың бірін жүргізді.
Мансабы барысында Prince 38 номинациядан жеті Grammy жүлдесін, Purple Rain музыкасы үшін «Оскар» сыйлығын алды және 2004 жылы Rock & Roll Hall of Fame қатарына енгізілді.
Миннеаполистегі музыкалық балалық шағы
Prince Rogers Nelson 1958 жылғы 7 маусымда Миннеаполисте дүниеге келді. Оның ата-анасы да музыкант болған: әкесі John Lewis Nelson фортепианода ойнап, Prince Rogers Trio джаз ұжымын басқарса, анасы Mattie Della Shaw ән айтқан. Prince Rogers есімі балаға әкесінің сахналық атымен байланысты қойылған.
Музыкалық қабілеті өте ерте байқалды. Prince бір ғана аспаппен шектелмей, фортепиано, гитара, бас-гитара және барабанды өз бетімен меңгерді. Minnesota Historical Society оны R&B, фанк, рок, поп, панк және жаңа толқынды біріктіретін Minneapolis Sound бағытының негізгі жасаушыларының бірі деп атайды.
André Anderson-мен танысуы да маңызды болды, ол кейін André Cymone атымен белгілі болды. Олар бірге Joni Mitchell, Santana, фанк, соул және рок тыңдап, сағаттап дайындалды және біртіндеп өз топтарын құра бастады. Prince дәстүрлі музыкалық білімнен гөрі жазбаларды өздігінен талдап, естігенін бірден тәжірибеде қолдануды жөн көрді.
Жасөспірім кезінің өзінде-ақ оның қатардағы музыкант емес, ерекше әмбебап орындаушы екені байқалды. Prince ән ойлап тауып, вокал жазып, клавишті, гитара, бас және барабан партияларын орындап, кейін аранжировкасын өзі жасай алатын.
Дәл осы қасиет оның бүкіл кейінгі мансабының негізіне айналды.
Алғашқы келісімшарт және жазбаны толық бақылау
Менеджер Owen Husney жас музыканттың деможазбасын естігеннен кейін Prince-ке қызығушылық танытты. Оны әсіресе толыққанды топ сияқты естілетін музыканы іс жүзінде бір адамның жазғаны таңғалдырды.
Келіссөздерден кейін Prince Warner Bros. Records компаниясымен келісімшартқа отырды. Жас орындаушы үшін негізгі талаптардың бірі материалды өзі продюсерлеу құқығы болды — коммерциялық табысы әлі болмаған 19 жастағы музыкант үшін бұл өте сирек артықшылық еді.
Дебюттік For You альбомы 1978 жылы жарық көрді.
Альбом мұқабасына болашақ жұлдыздың бүкіл шығармашылық тәсілін бір жолмен сипаттауға болатын еді: Prince материалдың авторы, аранжировкалаушысы, продюсері және негізгі орындаушысы болды. Prince Estate ресми дискографиясы мұндай дербестік деңгейі ірі дыбыс жазу компаниясының жас әртісі үшін дебюттің өзін ерекше еткенін атап өтеді.
Ең көзге түскен ән Soft and Wet болды, бірақ алғашқы альбом әлі жаппай коммерциялық табыс әкелген жоқ.
Ол көп ұзамай келді.
I Wanna Be Your Lover және Prince альбомы
Екінші Prince альбомы 1979 жылы жарық көрді.
Оның негізгі әні I Wanna Be Your Lover болды — музыкантты болашағы бар орындаушы деңгейінен ұлттық радио мен чарттарға шығарған алғашқы ірі жазба.
Сол пластинкада Why You Wanna Treat Me So Bad?, Sexy Dancer, Bambi және I Feel for You әнінің түпнұсқа нұсқасы да бар. Соңғысы бірнеше жылдан кейін Chaka Khan орындауында халықаралық мегахитке айналды.
Мансабының осы ерте кезеңінің өзінде Prince-ті нақты қай санатқа жатқызу керектігін анықтау қиын еді.
Ол R&B және фанк қолданғанымен, кенеттен ауыр рок-гитараға ауыса алатын. Жоғары фальцет сөйлегенге жақын мәнермен қатар жүрді. Сексуалдық тақырыптар діни және рухани образдармен араласты.
Осылайша кейін оның музыкасының басты ерекшеліктерінің біріне айналған жанрлық шекараларды жүйелі түрде бұзу басталды.
Dirty Mind: Prince ережелерге бағынудан бас тартады
1980 жылғы Dirty Mind альбомы алғашқы үлкен көркемдік бетбұрыс болды.
Алғашқы екі пластинканы 1970 жылдардың соңындағы дәстүрлі R&B және фанк аясында қарастыруға болатын болса, енді минималистік синтезаторлар, рок, жаңа толқын, панк және әлдеқайда арандатушы мәтіндер пайда болды.
Dirty Mind, When You Were Mine, Uptown, Head және Sister жаңа Prince образын қалыптастырды — әлдеқайда батыл және сексуалдық жағынан еркін.
Сыртқы бейнесі де кем емес маңызды болды.
Биік өкшелі аяқ киім, сахналық киім ретінде іш киім, макияж, плащтар, ерлер мен әйелдер киім элементтерін біріктіру америкалық рок немесе R&B орындаушысының дәстүрлі бейнесін бұзды.
Prince үшін визуалдық андрогиндік жеке жарнамалық тәсіл емес еді. Ол музыкасының өзіне сәйкес келді: индустрия радио форматтар мен аудиториялар бойынша бөліп үйренген стильдер оның шығармашылығында дәл сондай еркін араласатын.
Controversy
1981 жылы Controversy жарық көрді.
Титулдық ән орындаушы төңірегінде қалыптасқан нәсіл, сексуалдық, дін және қоғамдық сәйкестік туралы сұрақтармен тікелей жұмыс істейді. Prince оларға жауап беруге тырыспай, сұрақтардың өзін ән материалына айналдырады.
Альбомға Do Me, Baby, Sexuality, Let's Work, Private Joy және саяси реңкі бар Ronnie, Talk to Russia композициясы да енді.
Дәл осы жерде Prince-тің өзіне тән синтезаторлық фанкі түпкілікті қалыптасты: қатқыл драм-машина, құрғақ бас, клавишті аспаптар және rhythm-гитара рок-концертке де, R&B-радиоға да, би алаңына да сәйкес келетін музыкалық кеңістік жасайды.
Осы негізден көп ұзамай Minneapolis Sound қалыптасты.
1999 және үлкен жұлдызға айналу
1982 жылы шыққан қос 1999 альбомы Prince-тің алғашқы шынайы жаппай серпілісі болды.
Титулдық 1999 ықтимал ақырзаман алдындағы үрейді би кешіне айналдырды. Little Red Corvette Prince-тің тек фанкпен ғана емес, үлкен америкалық поп-рокпен де қаншалықты табиғи жұмыс істей алатынын көрсетті. Сонымен қатар альбомда Delirious, Let's Pretend We're Married, D.M.S.R., Automatic, Something in the Water (Does Not Compute) және Lady Cab Driver бар.
Minneapolis Sound дәл осы жерде ерекше анық естіледі.
Дәстүрлі фанктың үрмелі аспаптар секциясының орнына Prince синтезаторларды қолдана алатын. Тірі барабан драм-машинамен қатар жүрді. Рок-гитара R&B-ге қарсы қойылмай, сол композицияның табиғи бөлігіне айналды.
Оның тобы біртіндеп The Revolution деген атау алды. Wendy Melvoin, Lisa Coleman, Bobby Z., BrownMark және Matt Fink келесі — ең әйгілі — кезеңнің маңызды бөлігіне айналды.
Purple Rain
1984 жылы Prince-ті табысты әртістен әлемдік жұлдызға айналдырған жоба пайда болды: Purple Rain фильмі мен альбомы.
Пластинкада небәрі тоғыз ән бар, бірақ олардың дерлік бәрі Prince классикалық репертуарының бір бөлігіне айналды: Let's Go Crazy, Take Me with U, The Beautiful Ones, Computer Blue, Darling Nikki, When Doves Cry, I Would Die 4 U, Baby I'm a Star және Purple Rain.
Кейбір жазбалар 1983 жылғы 3 тамызда Миннеаполистегі First Avenue клубында Prince and the Revolution концертінің тікелей орындауынан пайда болды. Сол кеште аудитория Purple Rain, Baby I'm a Star және I Would Die 4 U әндерін алғаш рет естіді. Кейін концерттік жазба студияда едәуір өңделді, бірақ тірі энергия финалдық нұсқаларда сақталды.
When Doves Cry
When Doves Cry ерекше композиция болды.
Prince бас партиясын әдейі алып тастады — 1980 жылдардың басындағы би попы мен фанк үшін мұндай шешім дерлік қисынсыз көрінетін. Дәл барабан, синтезатор, вокал және гитара арасындағы бос кеңістік әнге ерекше шиеленіс берді.
Сингл Billboard Hot 100 чартын басқарды.
Одан кейін Let's Go Crazy бірінші орынға шықты, ал Purple Rain екінші позицияға жетті. Саундтрек Billboard 200-де 24 апта бірінші орында тұрды және Prince ресми дискографиясы бойынша әлемде 25 миллионнан астам данамен тарады.
Purple Rain фильмі де үлкен коммерциялық табысқа жетті, ал Prince Best Original Song Score үшін Academy Award алды.
Бірақ негізгі жетістік басқа еді: Prince бір уақытта рок-альбом, фанк-пластинка, поп-блокбастер, фильм және концерттік шоу ретінде жұмыс істейтін туынды жасады.
Darling Nikki және цензура жөніндегі дау
Purple Rain альбомында америкалық музыка индустриясында күтпеген рөл атқарған Darling Nikki әні де болды.
Оның ашық мәтіні Tipper Gore Parents Music Resource Center ұйымын құру кезінде мысал ретінде келтірген шығармалардың бірі болды. Пікірталас нәтижесінде америкалық тыңдарманға таныс музыкалық релиздердегі Parental Advisory ескерту белгілерінің пайда болуына ықпал етті.
Осылайша Prince сексуалдық, әртіс еркіндігі және танымал музыка мәтіндерін реттеу туралы қоғамдық даудың ортасына түсті.
Бұл оның бүкіл мансабының табиғи жалғасы еді: Prince әндеріндегі секс билік, сенім, ұят, махаббат және руханият тақырыптарынан дерлік ешқашан бөлек қарастырылмады.
Purple Rain-нен кейін: өз жетістігін қайталаудан бас тарту
Purple Rain-нен кейінгі ең болжамды қадам дәл сондай тағы бір альбом жазу болар еді.
Prince керісінше әрекет етті.
Around the World in a Day 1985 жылы, аудитория алдыңғы альбомды әлі белсенді тыңдап жүрген кезде шықты. Оның үстіне Prince бұл жұмысты Purple Rain әлемдік феноменге толық айналмай тұрып-ақ бастады.
Жаңа музыка психоделиялық әрі эксперименттік сипат алды. Raspberry Beret, Pop Life, Paisley Park, Condition of the Heart және титулдық композиция мүлде басқа дыбыстық палитраны қолданды.
Ресми дискография Prince-тің маңызды пікірін келтіреді: ол өзінің ең дұрыс шешімдерінің бірі ретінде жаңа материалды Purple Rain реакциясын күтпей жазуын санаған. Сондықтан оған табылған формуланы жасанды түрде қайталаудың қажеті болмады.
Parade және Kiss
1986 жылы бір мезгілде Under the Cherry Moon фильміне музыка әрі Prince-тің The Revolution тобымен толық форматтағы соңғы альбомы болған Parade шықты.
Негізгі хит Kiss болды.
Композиция әдейі бос естілетіндей құрылған: құрғақ гитара, минималды ырғақтық негіз және Prince-тің жоғары дауысы. Әдеттегі дыбысты біртіндеп көбейтудің орнына ән артық элементтердің болмауына сүйенеді.
Альбомда Girls & Boys, Mountains, Anotherloverholenyohead және оның каталогындағы ең әдемі балладалардың бірі — Sometimes It Snows in April бар.
Осы кезеңнің соңына қарай The Revolution ішіндегі қарым-қатынастар өзгере бастады, ал 1986 жылы Prince классикалық құрамды таратты.
Sign o' the Times
The Revolution тарағаннан кейін жинақталған орасан материал бірнеше жоба идеялары арқылы өтті — Dream Factory, Camille және Crystal Ball.
Ақырында осы музыкалық қордан 1987 жылы шыққан қос Sign o' the Times альбомы қалыптасты.
Бұл Prince-тің ең алуан түрлі жұмыстарының бірі.
Титулдық Sign o' the Times әлеуметтік қорқыныш, есірткі, СПИД індеті және ядролық соғыс қаупі туралы дәстүрлі протест риторикасынсыз айтады. Housequake ауыр фанкқа қайтарады. The Ballad of Dorothy Parker тосын тұрмыстық миниатюра сияқты құрылған. If I Was Your Girlfriend мәтіндегі гендерлік перспективаны бұлдыратады. U Got the Look жарқын поп-дуэтке, The Cross дерлік рок-гимнге айналады, ал Adore пластинканы баяу соулмен аяқтайды.
Мұндай алуандық бір тұрақты элементтің — Prince-тің өзінің арқасында кездейсоқ эксперименттер жинағы болып көрінбейді.
Оның дауысы, ырғақтық ойлауы және аранжировка принципі әртүрлі адамдар орындағанда бірнеше бөлек жанрға бөлініп кетуі мүмкін музыканы біртұтас етеді.
Lovesexy және The Black Album
1987 жылдың соңында Prince The Black Album альбомын дайындады, бірақ ресми шығарылымның алдында релизді тоқтатты. Бутлегтер мен көшірмелердің арқасында альбом өз дәуіріндегі ең әйгілі «тыйым салынған» жобалардың біріне айналды.
Оның орнына 1988 жылы жарқын әрі рухани мазмұнға бағытталған Lovesexy жарық көрді, оған Alphabet St., Glam Slam және I Wish U Heaven кірді.
The Black Album ресми түрде тек 1994 жылы, Prince пен Warner арасындағы қарым-қатынас мүлде басқа кезеңге өткен кезде шықты.
Бұл контраст — қараңғы, сексуалдық жағынан агрессивті Black Album және дерлік діни сипаттағы Lovesexy — автордың ішкі екіжақтылығын анық көрсетеді.
Prince шығармашылығында тәндік пен руханилық сирек қарама-қайшылық ретінде көрінеді. Олар бір жүйеде өмір сүріп, бір-біріне үнемі ауысып отырады.
Batman
1989 жылы Prince Тим Бёртонның Batman фильмімен байланысты музыка жасады.
Batman альбомы тағы бір коммерциялық табысқа айналып, Billboard 200 чартын басқарды. Ең үлкен сингл Batdance болды, онда фанк, электрондық музыка, фильм диалогтары және дерлік коллаждық құрылым біріктірілді.
Басқа маңызды әндер — Partyman, The Arms of Orion, Scandalous және Electric Chair.
Бұл жоба Prince-тің үлкен коммерциялық тапсырыс аясында жұмыс істеп отырып та нәтижені өзінің авторлық кеңістігіне айналдыра алатынын тағы көрсетті.
Paisley Park
Purple Rain табысынан кейін Prince Миннеаполис маңындағы Чанхассенде жеке Paisley Park шығармашылық кешенін салуды бастады.
Ғимарат ресми түрде 1987 жылғы 11 қыркүйекте ашылып, дыбыс жазу студияларын, концерттік кеңістікті, репетиция, түсірілім және басқа шығармашылық жұмыстарға арналған бөлмелерді қамтыды. Кейін Paisley Park Prince-тің үйіне де айналды.
Ол үшін бұл жай қымбат жеке студия емес еді.
Paisley Park оның тәуелсіздік идеясын жүзеге асырды: музыка, концерт, фильм, фотосессия немесе бейнеклипті өз кеңістігінде, бөгде кестеге тәуелді болмай жасауға мүмкіндік берді.
Prince қайтыс болғаннан кейін кешен музейге айналды, сонымен бірге студия және концерт алаңы ретінде қызметін жалғастыруда.
Graffiti Bridge және New Power Generation
1990 жылы Purple Rain әлемінің өзіндік жалғасы ретінде ойластырылған Graffiti Bridge фильмі мен альбомы жарық көрді.
Фильм алдыңғы туындының жетістігін қайталамағанымен, музыкада Thieves in the Temple, New Power Generation, The Question of U және басқа маңызды жұмыстар болды.
New Power Generation атауы көп ұзамай әлдеқайда нақты мағынаға ие болды.
1991 жылы Prince жаңа тұрақты The New Power Generation, немесе NPG тобын таныстырды.
Алғашқы ірі нәтиже Diamonds and Pearls болды.
Diamonds and Pearls
Бірнеше жылдық эксперименттік музыкадан кейін Prince мансабындағы ең қолжетімді поп-альбомдардың бірін күтпеген жерден жазды.
Diamonds and Pearls құрамына Gett Off, Cream, Diamonds and Pearls, Money Don't Matter 2 Night, Insatiable және Thunder енді.
Музыкада new jack swing және заманауи hip-hop ықпалы айқын байқалды, ал NPG жазбаға ұжымдық және концерттік сипат берді. Ресми дискография альбомның Billboard 200-де үшінші орынға жеткенін, ал Cream АҚШ-та №1 сингл болғанын атап өтеді.
Gett Off ерекше маңызды — кейінгі кезеңдегі ең физикалық әрі агрессивті фанк-композициялардың бірі.
Diamonds and Pearls он жылға жуық үздіксіз эксперименттен кейін де Prince Purple Rain дыбысына қайтпай-ақ жаппай поп-хиттер жасай алатынын көрсетті.
Love Symbol және жаңа есім
1992 жылы ер мен әйел бастауын білдіретін дәстүрлі символдарды біріктірген айтылмайтын белгімен ресми аталған альбом шықты. Оны көбіне Love Symbol Album деп атайды.
Альбомда My Name Is Prince, Sexy MF, 7, The Morning Papers және басқа жазбалар бар.
Бір жылдан кейін музыка бизнесі тарихындағы ең әйгілі қадамдардың бірі болды: Prince Prince есімін сахналық атау ретінде ресми түрде қолданудан бас тартып, сол айтылмайтын символды пайдалана бастады.
Журналистер жаңа атты айта немесе қалыпты түрде жаза алмағандықтан, The Artist Formerly Known as Prince — «бұрын Prince атымен танылған әртіс» деген тіркес пайда болды.
Бірақ есімнің өзгеруі тек эксцентрлік қадам емес еді.
Warner Bros.-пен қақтығыс
Қақтығыстың негізінде екі мәселе жатты.
Prince музыканы Warner шығара алатын қарқыннан әлдеқайда жылдам жазды және қалыпты альбом шығару кестесін жасанды шектеу деп санады. Одан да маңызды мәселе меншік болды: келісімшарт аясында жасалған негізгі мастер-жазбалар дыбыс жазу компаниясына тиесілі еді. Come ресми тарихы оның Warner-ге наразылығын жаңа музыканы дереу шығару және өз мастер-жазбаларын бақылауға алу ниетімен тікелей байланыстырады.
Көпшілік алдына шыққанда Prince бетіне SLAVE — «құл» сөзін жаза бастады.
Ол үшін музыкалық келісімшарт кеңірек мәселенің символына айналды: орындаушы әнді жазып, барлық партияларды ойнап, мансабымен оның жарнамасын көтере отырып та өз туындысының негізгі жазбасына иелік етпеуі мүмкін еді.
Дәл осы кезеңде қатарынан Come, Warner ресми шығарған The Black Album, кейін The Gold Experience пайда болды.
The Most Beautiful Girl in the World
Қақтығыс аясында Prince 1990 жылдардағы ең ірі жеке жетістіктерінің біріне қол жеткізді.
The Most Beautiful Girl in the World 1994 жылы тәуелсіз тарату жүйесі арқылы шығып, үлкен халықаралық хитке айналды.
Кейін композиция 1995 жылғы The Gold Experience альбомына Gold, Dolphin, Endorphinmachine, P Control және Eye Hate U әндерімен бірге енді.
The Gold Experience символ кезеңіндегі ең мықты альбомдардың бірі ретінде жиі аталады: мұнда заманауи электрондық продакшн ауыр гитарамен, балладалармен және Prince-ке тән фанкпен біріктірілген.
Chaos and Disorder және Emancipation
1996 жылы Warner алдындағы міндеттемелерді орындауға байланысты соңғы альбомдардың бірі Chaos and Disorder шықты.
Одан кейін атауының өзі Prince-тің эмоциялық күйін кез келген баспасөз мәслихатынан да анық түсіндіретін Emancipation жобасы келді.
Үш альбомнан тұратын жоба шамамен үш сағатқа созылып, жаңа тәуелсіз кезеңнің алғашқы ірі жұмысына айналды.
Prince үшін «эмансипация» ең алдымен музыка шығару қарқынын және іскерлік шешімдерді өзі бақылау мүмкіндігін білдірді.
Қақтығыс оның жеке дискографиясынан әлдеқайда кең ықпал етті. Авторлық, мастер-жазбалар және әртіс құқықтары туралы пікірталастарды Prince 1990 жылдардың өзінде-ақ қоғамдық тақырыпқа айналдырды.
2014 жылы Warner-мен қарым-қатынас түбегейлі өзгерді: жаңа келісім Prince-ке классикалық каталогының мастер-жазбаларына меншік құқығын қайтарды, ал компания лицензиялау және қайта басып шығару жұмыстарын жалғастырды.
Стриминг сервистерінен бұрынғы интернет
Ірі компаниялардың дәстүрлі жүйесінен босап шыққан Prince музыканы тарату тәсілдерімен тәжірибе жасай бастады.
Ол жазбаларын тікелей сатты, жеке сайттар ашты және 2000 жылдардың басында NPG Music Club іске қосты, оның көмегімен жанкүйерлер әндер мен альбомдарды тікелей интернет арқылы алды.
Prince Estate ресми каталогы осы кезеңде оның интернет аудиториясына музыканы іс жүзінде үздіксіз шығарып отырғанын, яғни мұндай тікелей цифрлық модель ірі әртістер үшін қалыпты тәжірибеге айналмай тұрып-ақ қолданылғанын атап өтеді.
Осы жүйе аясында The Rainbow Children, One Nite Alone..., Xpectation, N.E.W.S., The Chocolate Invasion және The Slaughterhouse жарық көрді.
2003 жылғы N.E.W.S. ерекше эксперименттік альбом болды: төрт инструменталдық композиция — North, East, West, South — әрқайсысы дәл 14 минутқа созылады. Альбом бір күнде жазылып, кейін Grammy-де заманауи инструменталдық жұмыс ретінде номинация алды.
Musicology және жаппай аудиторияға оралу
2004 жылы Prince Musicology альбомын шығарды.
Баспасөз оны жиі «қайта оралу» деп атады, бірақ шын мәнінде ол музыка жазуды ешқашан тоқтатпаған. Тек алдыңғы материалдың едәуір бөлігі ірі компаниялардың дәстүрлі жүйесінен тыс тараған. Prince Estate ресми каталогы осы айырмашылыққа арнайы назар аударады.
Титулдық Musicology тығыз тірі фанкқа қайта оралса, альбомда Call My Name, Cinnamon Girl, A Million Days және Dear Mr. Man да бар.
Тарату тәсілі де қызық болды: альбом данасы Musicology Tour концерті билеттерінің құнына енгізілді.
Дәл 2004 жылы Prince Rock & Roll Hall of Fame қатарына енгізілді — номинацияға қатысу құқығына ие болған алғашқы жылы-ақ.
Рәсім тек ресми мойындаумен ғана емес, George Harrison құрметіне орындалған While My Guitar Gently Weeps композициясында Prince орындаған әйгілі гитаралық соломен де есте қалды.
3121
3121 альбомы 2006 жылы шықты.
Ол бірден Billboard 200 чартында бірінші орыннан дебют жасады — Prince альбомы алғаш рет чартқа бірден ең жоғары позициядан кірді. Бұған дейін оның пластинкалары бірінші орынға жеткенімен, оған дебюттен кейін көтерілген болатын.
Негізгі әндер Black Sweat, Te Amo Corazón, Fury, Lolita және титулдық 3121 болды.
Альбом кейінгі Prince-тің өз классикасын қайталауға мұқтаж емес әртіс екенін жақсы көрсетеді. Black Sweat минималистік синтезаторлық фанкқа қайта оралғанымен, оны 2000 жылдардың ортасының тілімен ұсынады.
Super Bowl XLI
2007 жылғы 4 ақпанда Prince Майамиде өткен Super Bowl XLI үзіліс шоуында өнер көрсетті.
Концерт ауа райына байланысты да тарихта қалды: шоу кезінде қатты жаңбыр жауды, ал бағдарламаның кульминациясы Purple Rain болды. NFL жаңбырдың ойын бойы жауғанын және әйгілі ән Prince шоуы кезінде орындалғанын растайды.
Бағдарламада Let's Go Crazy, Baby I'm a Star және басқа әндердің кавер-нұсқалары да болды.
Ең әсерлі тұсы — қолайсыз ауа райы Prince-ті сахнадағы белсенділігін азайтуға мәжбүр еткен жоқ: ол нөсер жаңбырдың астында электрогитарада ойнады.
Бұл өнер көрсету оның кейінгі концерттік беделінің ең тұрақты эпизодтарының біріне айналды.
Planet Earth және жаңа тарату тәсілдері
Сол 2007 жылы Planet Earth жарық көрді.
Prince қайтадан релиз моделін экспериментке айналдырды: Ұлыбритания мен Ирландияда альбом дискісі The Mail on Sunday газетімен бірге таратылды. Ресми дискография осы тәсілдің кейін 20Ten үшін де қайталанғанын атап өтеді.
Planet Earth альбомына Guitar, Chelsea Rodgers, Future Baby Mama және титулдық композиция енді.
Future Baby Mama Prince-ке ерлердің вокалдық R&B орындауы үшін тағы бір Grammy әкелді. Recording Academy жалпы есебінде оның жеті жеңісі бар.
3RDEYEGIRL
2010 жылдардың басында Prince гитарист Donna Grantis, басист Ida Nielsen және барабаншы Hannah Ford-Welton қатысқан жаңа 3RDEYEGIRL тобын құрды.
Олар бірге 2014 жылы Prince-тің жеке ART OFFICIAL AGE альбомымен қатар шыққан PLECTRUMELECTRUM альбомын жазды.
Бұл екі пластинка оның кейінгі шығармашылығының қарама-қарсы екі қырын көрсетеді.
PLECTRUMELECTRUM — аналогтық тәсілмен топ болып жазылған, негізінен тірі және гитаралық рок-жазба. Ресми дискография оны Prince-тің ең қатқыл рок-жұмыстарының бірі ретінде сипаттайды.
ART OFFICIAL AGE, керісінше, күрделі электрондық продакшн, R&B және футуристік концепцияға сүйенеді.
Екі жұмысты бір уақытта шығару Prince-ке өте тән шешім болды: ол тағы да өзін бір ғана бағытқа жатқызудан бас тартты.
HITnRUN
Музыканттың көзі тірісінде шыққан соңғы студиялық альбомдары HITnRUN Phase One және HITnRUN Phase Two болды, екеуі де 2015 жылы жарық көрді.
Phase One Joshua Welton-мен тығыз ынтымақтастықта жасалып, әдейі заманауи электрондық продакшн қолданды. Prince пластинка «бүгінгі күндей» естілуі керек екенін өзі айтқан.
Phase Two тірі фанк, соул және үлкен үрмелі аспаптар аранжировкасына жақынырақ болды.
Тіпті соңғы екі пластинка да мүлде екі бөлек бағытты көрсетті — Prince үшін дыбысты өзгерту сирек эксперимент емес, қалыпты жағдай болғанының тағы бір дәлелі.
Piano & A Microphone
Соңғы концерттік кезең де ерекше болды.
Үлкен топтың орнына Prince Piano & A Microphone Tour аясында сахнаға негізінен тек фортепиано мен дауыспен шықты.
Ондаған жыл бойы қуатты топтармен, гитаралық сололармен, күрделі жарық қойылымдарымен және би шоуымен байланыстырылған музыкант үшін бұл өз сахналық бейнесін әдейі қарапайымдандыруға ұқсайтын.
Әуен, гармония, дауыс және әнді орындау барысында еркін өзгерте алу қабілеті ғана қалды.
Осылайша Prince композицияларының дәстүрлі студиялық аранжировкадан тыс та қаншалықты мықты екені анық көрінді.
Қайтыс болуы
2016 жылғы 21 сәуірде Prince Paisley Park-та өлі күйінде табылды. Ол 57 жаста еді.
Медициналық сараптама өлім себебін фентанилмен кездейсоқ улану деп анықтады.
Оның қайтыс болуы әсіресе күтпеген жағдай болды, өйткені бірнеше күн бұрын ол әлі де көпшілік алдына шыққан, ал бірнеше апта бұрын концерт берген болатын.
Paisley Park кейін музейге айналдырылды, сонымен бірге студия және музыкалық іс-шаралар алаңы ретіндегі қызметін сақтады.
Prince мультиаспапшы ретінде
«Prince көптеген аспапта ойнайтын» деген сөз оның әдісін толық сипаттай алмайды.
Бұл гитарадан, бас немесе клавиштен дыбыс шығара алу ғана емес еді. Көптеген жазбаларында ол әннің бүкіл ырғақтық және гармониялық архитектурасын дерлік өзі жасады.
For You альбомында Prince продюсер, аранжировкалаушы, автор және орындаушы ретінде жұмыс істеді. Бұл модель әртүрлі формада бүкіл мансабы бойы сақталды.
Оның гитара ойнауы ерекше беделге ие болды.
Prince блюз және рок фразировкасын терең сезінетін, бірақ әндерді техникалық шеберлікті көрсетудің айналасына сирек құратын. Гитара Kiss-те бірнеше ғана құрғақ rhythm-аккорд ойнап, хаостық шиеленіс тудыруы немесе концерттік Purple Rain-де ұзақ эмоциялық солоға айналуы мүмкін еді.
Клавишті, барабан және баспен де дәл сондай еркін жұмыс істеді.
Ақырында оның басты аспабының өзі студия болды.
Драм-машиналар және Minneapolis Sound
Prince электрондық барабандарды қолдану тәсіліне ерекше ықпал етті.
1980 жылдардың бірінші жартысында ол Linn LM-1 драм-машиналарымен белсенді жұмыс істеп, стандартты сэмплдерді өзіне ғана тән ырғаққа айналатындай өңдейтін.
Бұл құрғақ, синтетикалық барабан негізі Minneapolis Sound-тың негізгі элементтерінің біріне айналды.
Үрмелі аспаптары мен күрделі перкуссиясы бар үлкен тірі фанк-топтың орнына драм-машина, синтезатор, бір бас суреті және гитара арқылы толық композиция жасауға болатын.
Бұл тәсіл кейінгі онжылдықтардағы R&B, поп және электрондық музыкаға қатты әсер етті.
Фальцет, төмен дауыс және сахналық кейіпкерлер
Prince дауысын да бір ғана мәнерге сыйғызу қиын.
Ол жоғары фальцет, дәстүрлі соул-вокал, рок айқайы, сөйлеуге жақын речитатив және өте төмен регистрлерді қолданды.
Кейде дауыс өзгерісі жеке кейіпкерге айналды.
Ең белгілі мысал — Camille альтер эгосы, ол үшін Prince дауысы жылдамдатылып, жоғары естілетін. Camille материалы жеке альбом құрауы тиіс еді, бірақ жоба оның көзі тірісінде бастапқы түрінде ресми шығарылған жоқ; әндердің бір бөлігі Sign o' the Times және басқа жазбаларға енді.
Осылайша жазу технологиялары тек дыбысты емес, жеке сәйкестікті зерттеу тәсіліне айналды.
Басқа орындаушыларға жазған әндері
Prince жасаған музыка көлемі оның ресми жеке дискографиясынан әлдеқайда кең.
Ол The Time, Vanity 6, Apollonia 6, Sheila E., The Family, Jill Jones және басқа байланысты жобалар үшін материал жазып, продюсерлік етті. Көптеген бастапқы демоларда барлық партияларды дерлік Prince өзі орындап, кейін оның вокалы басқа әртістің дауысына ауыстырылатын. Prince Estate Originals альбомының тарихында осы сахна сыртындағы рөлді арнайы атап өтеді.
Кейбір шығармалар басқа орындаушылардың нұсқасында аса үлкен танымалдыққа ие болды.
I Feel for You алғаш рет 1979 жылғы Prince альбомында пайда болды, бірақ 1984 жылы Chaka Khan орындауында әлемдік хитке айналды.
Prince жазған Manic Monday The Bangles тобының ең үлкен хиттерінің біріне айналды.
Nothing Compares 2 U бастапқыда оның The Family жобасына арналған еді, ал халықаралық классикаға Sinéad O'Connor нұсқасынан кейін айналды.
Оның авторлығымен The Glamorous Life, Love... Thy Will Be Done және көптеген басқа жазбалар да байланысты.
Сондықтан Prince-тің поп-музыкаға нақты ықпалы тек оның өз атымен шыққан каталогтан әлдеқайда кең.
Prince және авторлық құқықтар
Алғашында Prince-тің Warner-мен күресі өте өнімді жұлдыз бен ірі компания арасындағы эксцентрлік жанжал болып көрінді.
Уақыт өте келе оның маңызы әлдеқайда түсінікті болды.
Prince әртіс өз мастер-жазбалары, баспа құқықтары және музыканы тарату тәсілдері кімге тиесілі екенін білуі керек деп талап етті.
Сондықтан есімнің орнына символ, беттегі SLAVE сөзі, жеке NPG Records, интернет-клуб және альбомдарды тегін тарату тәжірибелері бір ғана тарихтың бөліктері болып табылады.
Бұл тек көбірек альбом шығару мүмкіндігі үшін күрес емес еді.
Prince орындаушыны өз шығармашылық өндірісінің иесі әрі басқарушысына айналдыруға ұмтылды.
2014 жылғы Warner келісімі ақырында классикалық жұмыстарының мастер-жазбаларына меншік құқығын оған қайтарды.
Негізгі студиялық дискография
Prince Estate ресми аннотацияланған дискографиясы жеке альбомдармен қатар Prince-пен тығыз байланысты кейбір топтық және эксперименттік жобаларды да қамтиды. Негізгі реті:
- For You — 1978
- Prince — 1979
- Dirty Mind — 1980
- Controversy — 1981
- 1999 — 1982
- Purple Rain — 1984
- Around the World in a Day — 1985
- Parade — 1986
- Sign o' the Times — 1987
- Lovesexy — 1988
- Batman — 1989
- Graffiti Bridge — 1990
- Diamonds and Pearls — 1991
- Love Symbol Album — 1992
- Come — 1994
- The Black Album — 1994
- The Gold Experience — 1995
- Chaos and Disorder — 1996
- Emancipation — 1996
- Crystal Ball / The Truth / Kamasutra — 1998
- Newpower Soul — 1998, The New Power Generation атымен шығарылған
- The Vault: Old Friends 4 Sale — 1999
- Rave Un2 the Joy Fantastic — 1999
- The Rainbow Children — 2001
- One Nite Alone... — 2002
- Xpectation — 2003
- N.E.W.S. — 2003
- Musicology — 2004
- The Chocolate Invasion — 2004
- The Slaughterhouse — 2004
- 3121 — 2006
- Planet Earth — 2007
- Lotusflow3r — 2009
- MPLSound — 2009
- 20Ten — 2010
- PLECTRUMELECTRUM — 2014, Prince & 3RDEYEGIRL
- ART OFFICIAL AGE — 2014
- HITnRUN Phase One — 2015
- HITnRUN Phase Two — 2015.
Бұл тізім концерттік жазбалардың, жинақтардың, интернет-релиздердің, басқа орындаушыларға арналған музыканың және архивте қалған материалдың орасан көлемін әлі де қамтымайды.
The Vault
Prince-тің аты аңызға айналған Vault архиві оның мұрасында ерекше орын алады.
Prince музыканы іс жүзінде үздіксіз жазып, көбіне ресми түрде шығара алатын көлемнен әлдеқайда көп материал жасады. Архивте аяқталған альбомдар, альтернативалық нұсқалар, концерттік жазбалар, демолар және жүздеген шығарылмаған ән қалды.
Музыкант қайтыс болғаннан кейін Prince Estate осы материалмен жүйелі жұмыс бастады.
2018 жылы Prince-тің фортепианодағы үй репетициясы жазбасына негізделген Piano & A Microphone 1983 жарық көрді.
2019 жылы басқа орындаушылар арқылы танылған әндердің Prince орындауындағы нұсқалары қамтылған Originals шықты. Он бес жазбаның он төрті бұған дейін ресми түрде жарияланбаған.
Кеңейтілген 1999 Super Deluxe сол кезеңдегі көптеген архивтік жазбаны қосты.
2020 жылы ауқымды Sign o' the Times Super Deluxe жарық көріп, Dream Factory, Camille және Crystal Ball жобаларының айналасындағы материалдың едәуір бөлігін тыңдауға мүмкіндік берді.
2021 жылы 2010 жылы жазылған, бірақ бұрын шықпаған толыққанды Welcome 2 America альбомы жарияланды.
Ал кеңейтілген Diamonds and Pearls Super Deluxe басылымына ондаған архивтік композиция енді: нұсқада 75 аудиожол бар, оның 47-сі бұрын шығарылмаған, соның 33-і Vault архивінен алынған студиялық жазба.
Бұл жарияланымдар Prince төңірегіндегі музыканттар ондаған жыл бойы айтып келген нәрсені біртіндеп дәлелдеп отыр: ресми дискография оның нақты шығармашылық көлемінің тек бір бөлігін ғана көрсетеді.
Негізгі альбомдар
Prince-тің әртүрлі қырларын толық көрсетуге болатын пластинкаларды таңдағанда, негізгі қатарда Dirty Mind, 1999, Purple Rain, Parade, Sign o' the Times, Diamonds and Pearls, The Gold Experience, Emancipation, Musicology және 3121 қалады.
Бірақ мұндай тізімнің өзі оның тарихын сөзсіз жеңілдетеді.
Purple Rain Prince-ті рок және поп-жұлдыз ретінде көрсетеді. Sign o' the Times — шекарасы жоқ дерлік студиялық автор ретінде. Dirty Mind — R&B ережелерін бұзушы ретінде. Diamonds and Pearls — үлкен фанк-топтың жетекшісі ретінде. The Rainbow Children — джаз бен рухани концепцияны коммерциялық күтуден жоғары қоя алатын музыкант ретінде.
Оның дискографиясының күрделілігі де осында: Prince-ті толық түсіндіретін бір ғана альбом жоқ.
Негізгі әндер
Каталогының ең танымал бөлігін Purple Rain, When Doves Cry, Kiss, 1999, Little Red Corvette, Let's Go Crazy, Raspberry Beret, Sign o' the Times, I Wanna Be Your Lover, I Would Die 4 U, U Got the Look, Pop Life, Cream, Diamonds and Pearls, Gett Off, The Most Beautiful Girl in the World, Gold, 7, Thieves in the Temple, Batdance, Alphabet St., Sometimes It Snows in April, Adore, Nothing Compares 2 U, Musicology және Black Sweat құрайды.
Prince жанкүйерлерінің ерекшеліктерінің бірі — оның үздік әндері туралы тізімдердің сирек сәйкес келуі.
Каталог тым ауқымды, ал ең мықты шығармаларының көбі ешқашан негізгі сингл болмаған.
Prince мұрасы
Prince-ті жиі музыкалық данышпан деп атайды, бірақ бұл анықтама ештеңені түсіндірмейтін жай мақтауға айналып кетуі оңай.
Одан да маңыздысы — оның нақты нені өзгерткенін түсіну.
Ол бір адамның бір мезгілде автор, орындаушы, аранжировкалаушы, продюсер және тұтас көркемдік концепцияның иесі бола алатынын дәлелдеді. 19 жасында-ақ For You альбомында өз пластинкасын өзі продюсерлеу құқығын алды. Бірнеше жылдан кейін рок, R&B, электрондық музыка және попты индустрия үшін ыңғайлы бір санат табу мүмкін емес формада біріктірді.
Ол америкалық роктағы қара нәсілді әртіс туралы түсінікті де өзгертті. Prince үшін рок-гитара «бөтен» жанрға өту әрекеті емес еді — ол James Brown, Parliament-Funkadelic, соул, жаңа толқын және синтезаторлармен бірге бір музыкалық дәстүрдің табиғи бөлігі ретінде өмір сүрді.
Ол ер поп-жұлдыздың сахналық образы туралы түсінікті де өзгертті. Өкше, макияж, шілтер, жарқын костюмдер және гендерлік кодтармен ойын оның бір мезгілде виртуоз гитарист және қуатты концерттік топтың лидері бейнесін құруына кедергі келтірген жоқ.
Ол сексуалдықты негізгі көркемдік тілге айналдырды, бірақ оны махаббаттан, биліктен және діни сезімнен дерлік ешқашан бөлмеді.
Мастер-жазбаларға меншік мәселесі музыканттардың қоғамдық пікірталасында тұрақты тақырыпқа айналмай тұрып-ақ, Prince авторлық бақылаудың ең жарқын қорғаушыларының бірі болды.
Соңында Prince өз өткенін міндетті формулаға айналдыру идеясының өзіне қарсы тұрды.
1999-дан кейін ол Purple Rain жазды. Purple Rain-нен кейін — психоделиялық Around the World in a Day. The Revolution-нан кейін — дерлік өзі жинаған Sign o' the Times. Warner-мен қақтығыстан кейін — үш сағаттық Emancipation. Жылдар бойғы тәуелсіз цифрлық таратудан кейін — жаппай аудиторияға бағытталған Musicology. Соңғы жылдары бір мезгілде электрондық ART OFFICIAL AGE және гитаралық PLECTRUMELECTRUM шығара алды.
Сондықтан Prince-тің ең тұрақты мұрасы бір жанрда емес.
Оның негізгі стилі — еркіндік еді.
Rock & Roll Hall of Fame оны үнемі өзгеріп, жанрлық ережелерді бұзған және келесі буын әртістерін тәуекел етуге әрі өз көркемдік көзқарасына адал болуға шабыттандырған музыкант ретінде сипаттайды.
Миннеаполистегі алғашқы үй жазбаларынан бастап 1999, Purple Rain, Sign o' the Times, Paisley Park, New Power Generation, мастер-жазбалар үшін күрес, Musicology және соңғы Piano & A Microphone концерттеріне дейін Prince танымал музыка тарихындағы ең ерекше мансаптардың бірін құрды — ол үшін өз ережесімен шығармашылық жасау мүмкіндігі кез келген қол жеткізілген жетістікті сақтап қалудан маңыздырақ болған әртістің мансабы.
